Σε νέα δημοσίευση πέρασε η Κομισιόν για τις νέες τεχνικές κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη θωράκιση των έργων υποδομής έναντι της κλιματικής αλλαγής περιόδου 2021-2027. Οι νέες οδηγίες σκοπό έχουν να συμβάλουν στην ενσωμάτωση κλιματικών παραμέτρων σε μελλοντικές επενδύσεις, όπως επίσης στην ανάπτυξη έργων υποδομής από κτίρια και υποδομές δικτύων, έως μια σειρά δομημένων συστημάτων και περιουσιακών στοιχείων. Μόνο θετική δείχνει αυτή η εξέλιξη, καθώς θεσμικοί και ιδιωτικοί Ευρωπαίοι επενδυτές, με αυτόν τον τρόπο θα είναι σε θέση να γνωρίζουν και να λαμβάνουν αποφάσεις σχετικά με έργα που θεωρούνται συμβατά και εγκεκριμένα βάσει της συμφωνίας του Παρισιού αλλά και συμμέτοχοι με τους στόχους της ΕΕ για το κλίμα και το περιβάλλον.
Οι νέες οδηγίες που εγκρίθηκαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μεταξύ των άλλων θα επιτρέψει στην ΕΕ να φτάσει πιο κοντά στην υλοποίηση της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, να εφαρμόσει τις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού νόμου για το κλίμα, αλλά και να καταφέρει να κάνει πιο οικολογικές τις δαπάνες που αφορούν την ΕΕ. Παράλληλα, ευθυγραμμίζονται με ξεκάθαρη μείωση των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, τουλάχιστον κατά –50% με στόχο το 2030 και ολική κλιματική ουδετερότητα έως το 2050.
Οι νέες κατευθυντήριες ακολουθούν τις αρχές «προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση» και της «μη πρόκλησης σημαντικής ζημιάς», ενώ πληρούν όλες τις απαιτήσεις που ορίζει η νομοθεσία σχετικά με διάφορα ευρωπαϊκά ταμεία όπως το InvestEU, ο μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη – ΜΣΕ», το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης – ΕΤΠΑ, το Ταμείο Συνοχής – ΤΣ και το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης – ΤΔΜ.
Ένα ακόμα πολύ σημαντικό στοιχείο των νέων κατευθυντήριων αφορά τις υποδομές για κλιματική ουδετερότητα και κλιματική ανθεκτικότητα. Η κλιματική αλλαγή επηρεάζει και έχει επιπτώσεις σε υποδομές μακράς διάρκειας ζωής, όπως για παράδειγμα οι σιδηρόδρομοι, οι σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής ή οι γέφυρες και αναμένεται να ενταθεί πολύ περισσότερο. Περιοχές που επηρεάζονται άμεσα από την κλιματική αλλαγή, είναι εκείνες που έχουν επιπτώσεις από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, οπότε και απαιτείται περισσότερη προσοχή. Σε όλες τις περιπτώσεις, θα πρέπει να προσδιοριστούν υποδομές κι έπειτα να γίνουν επενδύσεις που θα επιτείνουν τον στόχο προς την κλιματική ουδετερότητα και κλιματική ανθεκτικότητα.
Στις νέες κατευθυντήριες, στο τεχνικό κομμάτι καθορίζονται κοινές αρχές και πρακτικές για τον εντοπισμό, την ταξινόμηση και τη διαχείριση των φυσικών κλιματικών κινδύνων κατά τον σχεδιασμό, την ανάπτυξη την εκτέλεση και την παρακολούθηση έργων και προγραμμάτων υποδομής.
Μία διαδικασία που χωρίζεται σε 2 βασικά σκέλη, τον μετριασμό και την προσαρμογή, καθώς και σε 2 στάδια, την αναλυτική εξέταση και την λεπτομερή ανάλυση. Βασική προϋπόθεση για την λήψη επενδυτικών αποφάσεων είναι η τεκμηρίωση και η επαλήθευση της θωράκισης έναντι της κλιματικής αλλαγής.
Τέλος, για υποδομές με διάρκεια ζωής πέραν του 2050, με τις νέες κατευθυντήριες ορίζεται ότι η λειτουργία, η συντήρηση και ο τελικός παροπλισμός οποιουδήποτε έργου θα πρέπει να πραγματοποιείται με κλιματικά ουδέτερο τρόπο, που θα περιλαμβάνει παράμετρους κυκλικής οικονομίας, όπως ανακύκλωση ή αναδιάθεση υλικών. Σχετικά με την ανθεκτικότητα των νέων έργων, αρκεί να διασφαλίζεται μέσω κατάλληλων μέτρων προσαρμογής βάσει εκτίμησης κλιματικών κινδύνων.
Όλη η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 2021/C 280-01
